Karar Özeti
"...tarafların tacir olduğu ve davalının, aşırı olduğu gerekçesiyle sözleşmedeki cezai şartın indirilmesini isteyemeyeceği gözetilmeden yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi, doğru görülmemiştir."
Mahkeme: Yargıtay 11. Hukuk Dairesi Esas/Karar No: 2014/14649 E. - 2015/1315 K. Tarih: 05.02.2015
Değerlendirme
Türk Borçlar Kanunu, hâkime aşırı görülen cezai şartları indirme yetkisi tanır; ancak Türk Ticaret Kanunu, tacirler arasındaki ticari işlerden doğan cezai şartlarda bu indirim talebini kısıtlar. Bu kararda Yargıtay, sözleşmenin tarafları tacir ise ve uyuşmazlık ticari nitelikteyse, "cezai şart çok yüksek" savunmasının kural olarak dinlenemeyeceğini vurguluyor.
Bu yaklaşımın arkasındaki gerekçe, tacirlerin -tüketicilerin veya bireylerin aksine- ticari hayatın risklerini profesyonelce değerlendirebilecek konumda olduğu ve sözleşme özgürlüğü ilkesi gereği kabul ettikleri şartlara bağlı kalmaları gerektiği varsayımı. Ticari sözleşme müzakerelerinde bu içtihat, özellikle cezai şart maddelerinin taslak aşamasında çok dikkatli değerlendirilmesi gerektiğini gösteriyor; çünkü sözleşme imzalandıktan sonra "aşırı yüksek" itirazıyla mahkemeden indirim beklemek, tacirler arası ilişkilerde çoğu zaman mümkün olmuyor.